محمدحسین فاتحی روز جمعه در گفتگو با خبرنگار شبکه خبری اقتصاد و بانک ایران (ایبِنا) اظهارداشت: افزایش روزافزون نقدینگی و رسیدن آن به مبلغ ۱۰۷۰ هزار میلیارد ریال در پایان مردادماه از محل چاپ پول از سوی بانک مرکزی نبوده است.
وی افزود: علت اصلی خلق پول در مکانیسم اقتصاد وابستگی کشور به درآمدهای نفتی و خلق پولی است که از طریق ورود دلارهای نفتی به کشور انجام میشود.
فاتحی تصریح کرد: تبدیل دلار حاصل از فروش نفت به ریال ازاینرو که مبنایی برای تولید در داخل کشور ندارد و تنها بر اساس فروش خام محصولاتی که از زمین استخراج میشود، به دست میآید و در فرآیند تولید ورود پیدا نمیکند منجر به پدیده خلق پول در اقتصاد کشور میشود.
وی ادامه داد: این روند تفاوت چندانی با چاپ پول بدون پشتوانه از سوی بانک مرکزی ندارد و نقدینگی حاصل از فروش نفت باید صرف تولیداتی شود که نیازهای جامعه را تأمین کند و علاوه بر عرضه در جای دیگر نیز تقاضا ایجاد نماید اما در حال حاضر به دلیل رکود این اتفاق نمیافتاد و در چرخه اقتصادی خلل ایجاد میکند.
این کارشناس اقتصادی یادآور شد: فروش نفت ایجاد تقاضایی میکند که در قبال آن تولیدی انجامنشده و بهعبارتدیگر ارز حاصل از فروش نفت محصولی را خلق نکرده که با چرخش در چرخه اقتصادی برای کشور ارزشافزوده تولید کند.
فاتحی با تأکید بر اینکه فروش نفت و تبدیل ارز حاصل از آن به ریال فرآیند ناسالمی در اقتصاد است، اظهارداشت: این روند برای کشورهای کوچک حاشیه خلیجفارس که فرآیند تولیدی ندارد و اغلب دولتهای رانتی هستند که برای شهروندانشان از این محل کسب درآمد میکنند، قابلقبول است.
وی ادامه داد: اما برای کشوری مانند ایران که همه از درآمدهای نفتی برخوردار نمیشوند و این رانت به همه تعلق نمیگیرد قابلقبول نیست و تنها موجب افزایش طرف تقاضا میشود مگر اینکه این روند در پروسههای بعدی منجر به تقاضای داخلی شود که به دلیل رکود ابن اتفاق نخواهد افتاد.
